Versie 1.7 • © 2026 Hans Udo Sattler • Sattler IT-Service, Greifenstein
tool-entwicklung@sattler-it.de. De Duitse en Engelse versie
van deze help staan naast het programma.
S-IT-SSD-Check.exe. Beheerdersrechten worden
automatisch gevraagd (die zijn nodig om de waarden uit te lezen).| Knop | Functie |
|---|---|
| ↻ Vernieuwen | Leest de lijst met aangesloten schijven opnieuw in |
| ▶ Nu controleren | Start het uitlezen en beoordelen van de gekozen schijf. Het scherm vult zich binnen enkele seconden. |
| 📄 Rapport | Slaat het resultaat op als HTML-bestand – om te bewaren, af te drukken of door te geven. Het rapport is opgemaakt voor A4; met Ctrl+P in de browser en bestemming „Opslaan als PDF” krijgt u een nette PDF. |
| Knop | Functie |
|---|---|
| ⚙ Instellingen | Alles wat het gedrag van het programma betreft: taal (Deutsch, English, Nederlands), automatische snelheidstest, DIAG-menu en de metinggeschiedenis. Bij elk onderdeel staat een ⓘ met uitleg. Na het wisselen van taal start het programma opnieuw. |
| 🖥 Weergave | Alles wat het venster betreft: weergavegrootte (80 %–200 % of ↻ Automatisch) en de venstergrootte opslaan. Na het wijzigen van de grootte start het programma opnieuw. |
| ? Help | Opent deze help |
Met ESC sluit u het programma.
Alle meetwaarden in één oogopslag, in drie kolommen:
Wie wil weten „is dit ding stuk?”, kijkt in de derde kolom. Waarden boven 0 staan daar rood.
De uitgelezen SMART-waarden in detail, precies zoals de schijf ze meldt – om na te kijken en voor vakmensen.
Het oordeel in gewone taal, met de onderbouwing, de dragende meetwaarden en een aanbeveling. De beoordeling betekent:
Bij harde schijven luidt het „SMART o.k.” of „SMART o.k. – in de gaten houden”, omdat daar andere maatstaven gelden (zie hoofdstuk 4).
Controleert of de gemelde waarden bij elkaar passen – zie hoofdstuk 6.
Schrijft een testbestand naar de schijf en leest het terug: lezen met cache, lezen zonder cache, sequentieel schrijven. „Zonder cache” is de realistische waarde, schrijven de betrouwbaarste.
Harde schijven worden met een eigen maatstaf beoordeeld – een gezonde oudere SSD of harde schijf is naar moderne maatstaven gewoon trager, zonder dat er iets stuk is. Via USB liggen de waarden van nature lager dan bij een directe aansluiting.
Toont hoe de waarden van deze schijf zich over eerdere controles hebben ontwikkeld – bovenaan een oordeel over de hele periode, daaronder de waarden met hun verandering, onderaan een diagram. Het tabblad is bij de eerste start leeg en vult zich met elke controle; bestaande rapporten en DIAG-archieven kunt u inlezen.
Uitvoerig beschreven in hoofdstuk 7.
Vijf uitgangspunten bepalen wat het programma zegt. Ze staan hier, zodat elk oordeel te begrijpen – en te bevragen – is.
De resterende levensduur geeft alleen het rekenkundig resterende flashleven aan – hoeveel er over is van de schrijfhoeveelheid waarvoor de fabrikant de schijf ontworpen heeft. Hij zegt niets over de vraag of de schijf op dit moment sectoren verliest. Een schijf kan 100 % melden en toch defect zijn. Daarom tellen de fouttellers los van de slijtagewaarde: wijzen zij op een defect, dan is het oordeel rood, hoe goed de slijtagewaarde er ook uitziet.
Een rood oordeel vraagt hard bewijs: omgewisselde sectoren, zwevende sectoren, oncorrigeerbare sectoren, gemelde leesfouten, mediafouten, een mislukte SMART-zelftest of reserveblokken onder de fabrieksdrempel. Een enkel lage slijtagewaarde volstaat niet. Dat is met opzet zo: een vals alarm kost een werkende schijf.
Schijven melden soms onzin – een hoeveelheid geschreven data die in de gegeven bedrijfstijd onmogelijk is, een temperatuur van −128 °C, een omgekeerd gemelde slijtagewaarde. Zulke waarden worden verworpen en met reden als „n.v.t.” getoond, in plaats van als getal doorgegeven. Een eerlijke leemte is beter dan een zelfverzekerd verkeerd getal.
Harde schijven hebben geen flashslijtage, dus is er voor hen geen resterende levensduur in procenten. Beoordeeld wordt de werkelijke fouttoestand – SMART-status en sectorwaarden. Een hoge bedrijfstijd leidt tot een geel oordeel, omdat back-ups vanaf dan belangrijker worden; op zichzelf leidt hij nooit tot rood.
Niet elke schijf meldt elke waarde, en niet elke adapter geeft alles door. Waar iets ontbreekt, staat dat er – inclusief de reden. De beoordeling steunt dan op wat er wel is, en dat wordt gezegd.
| Waarde | Wat het betekent |
|---|---|
| Resterende levensduur | Bij SSD's het kerngetal. Verwijst naar de schrijfhoeveelheid waarvoor de fabrikant de schijf ontworpen heeft. 100 % betekent: praktisch ongebruikt. |
| Verbruikte levensduur | De tegenhanger, door veel schijven rechtstreeks gemeld. |
| Geschreven data | Totale hoeveelheid die over het leven van de schijf is weggeschreven. Alleen zinvol in verhouding tot de capaciteit: 10 TB is op een 256 GB SSD heel veel en op een 4 TB SSD bijna niets. |
| Bedrijfsuren | Bij SSD's geen maat voor slijtage – een schijf kan jaren draaien zonder versleten te zijn. Bij harde schijven stijgt het uitvalpercentage statistisch met de uren. |
| Omgewisselde sectoren | Gebieden die de schijf uit zijn reserve heeft vervangen. Bij een gezonde schijf 0. |
| Zwevende sectoren | Gebieden die de schijf niet betrouwbaar kon lezen en heeft gemarkeerd. Boven 0 betekent: er zijn gegevens die de schijf op dit moment niet betrouwbaar kan lezen. |
| Offline oncorrigeerbaar | Gebieden die zelfs met alle correctiemethoden niet te redden waren. De gegevens daarin zijn al verloren. |
| Gemelde leesfouten | Hoe vaak de schijf gevraagd is een gebied te lezen en dat niet kon leveren. Deze teller vult een leemte: een schijf kan een slecht gebied pas vervangen als er weer naartoe wordt geschreven – bij gegevens die alleen gelezen worden, blijft de teller van omgewisselde sectoren op 0 staan, terwijl de schijf allang bepaalde gebieden niet meer uitlevert. |
| CRC-fouten | Overdrachtsfouten op de verbinding, niet op de schijf zelf. De teller is cumulatief en wordt nooit gereset, dus hij reist met de schijf mee. Alleen een stijgende waarde wijst op een actueel probleem – controleer dan kabel, adapter of poort. |
| Laad-/parkeercycli | Alleen bij harde schijven: hoe vaak de koppen geparkeerd zijn. Ongewoon vaak parkeren slijt de mechaniek; het telt niet mee in de beoordeling. |
| Temperatuur | Normale bedrijfswaarden zijn 30 tot 50 °C. Boven 65 °C verschijnt een waarschuwing. |
Waar een waarde uitleg nodig heeft, markeert het programma dat: een 1 achter een getal opent een beoordeling in gewone taal van juist die waarde. De ⓘ naast een aanduiding opent de algemene uitleg. Geen van beide verandert het oordeel – ze verklaren het.
Deze controle vergelijkt de gemelde waarden met elkaar. Pas een paar uur bedrijfstijd, maar al sectoren vervangen? Nauwelijks gedraaid, maar terabytes geschreven? Zulke tegenstrijdigheden wijzen op gereset tellers – gebruikte schijven die als nieuw worden verkocht.
Eén enkele controle is een momentopname. Meerdere controles vormen een geschiedenis – en die beantwoordt vragen die een momentopname niet kan beantwoorden.
Dat is geen bijzaak, maar vult een leemte: op meerdere plaatsen zegt dit programma in feite „let op de stijging” – bij CRC-fouten, bij omgewisselde sectoren, bij zwevende sectoren. Zien kon het die stijging tot nu toe niet.
Standaard legt het programma bij elke controle de kerngetallen vast. Uitschakelen kan onder ⚙ Instellingen → Metinggeschiedenis. Wie het vastleggen niet doorlopend wil, kan daar met Deze meting nu opslaan losse standen gericht bewaren.
| Onderdeel | Wat er staat |
|---|---|
| Oordeel bovenaan | De kernuitspraak over alle metingen heen, met periode en aantal – bijvoorbeeld „Niets opvallends over 47 metingen”. |
| Waardenlijst | Per kerngetal de eerste en de huidige waarde, de verandering en – in de laatste kolom – wat dat betekent. Getoond wordt alleen wat de schijf ook levert. |
| Diagram | Tekent het verloop van de regel waarop u klikt. |
De vorm volgt de waarde, want de waarden beantwoorden verschillende vragen. Het programma kiest zelf.
| Vorm | Waarvoor | Wat u ziet |
|---|---|---|
| Lijn met balk | Waarden die onvermijdelijk oplopen: bedrijfsuren, geschreven data, slijtage, cycli | De lijn toont hoe gelijkmatig het gaat; de balk ernaast hoe ver het nog is tot een grens |
| Tijdbalk | Waarden die nul horen te blijven: CRC, sectoren, leesfouten | Eén punt per meting. Is er iets gebeurd, dan verkleurt de balk vanaf dat moment – zo ziet u meteen of een voorval vers is of allang achter de rug |
| Spreidingsband | Waarden die schommelen: temperatuur | Het bereik waarin de waarde zich beweegt, tegen de waarschuwingsdrempels van het programma |
Waar een lijn een grens heeft, staat achter de kop een ⓘ. Daarachter is uitgelegd waar de grens vandaan komt – en dat het een waarschuwingsdrempel is en geen uitvalgrens.
Wie het programma al langer gebruikt, heeft rapporten en DIAG-archieven op de schijf staan – elk bestand is een meting. Via Oude rapporten en DIAG-archieven inlezen kiest u een map; submappen gaan mee.
Waarden die niet bij de meetreeks passen, laat het programma weg. Een teller kan niet kleiner worden, een resterende levensduur niet stijgen – zulke sprongen komen uit correcties in oudere programmaversies en zeggen niets over de schijf. Aan het eind staat wat is overgeslagen en waarom.
De geschiedenis is het enige wat dit programma maakt en wat niet opnieuw te verkrijgen is: een rapport kunt u altijd opnieuw afdrukken, een meting van drie maanden geleden niet.
Geschiedenis nu veiligstellen plaatst een kopie in de map
_Backups naast de programma's, genoemd naar programma en
tijdstip. Vindt het programma later een lege geschiedenis terwijl daar
een reservekopie klaarstaat – de situatie na een herinstallatie
– dan biedt het uit zichzelf aan die terug te halen. Daarbij wordt
alleen aangevuld, nooit overschreven.
Niet elke aansluiting geeft SMART-opdrachten door. Wat werkt:
| Aansluiting | SMART leesbaar? |
|---|---|
| SATA, rechtstreeks op het moederbord | Ja, volledig |
| NVMe (M.2-slot) | Ja, volledig |
| USB-adapter met SMART-doorgifte | Meestal wel (bijv. JMicron-, ASMedia-chips) |
| Eenvoudige USB-behuizingen en dockingstations | Vaak niet – de adapter slikt de opdrachten in |
| USB-sticks en geheugenkaarten | Nee, die hebben helemaal geen SMART |
| RAID / Intel RST-modus | Alleen beperkte gegevens via de Windows-interface |
Verschijnt „Geen gegevens”, dan loont het een andere adapter te proberen of de schijf rechtstreeks via SATA aan te sluiten. Een snelheidstest levert dan nog steeds bruikbare waarden op.
Met 📄 Rapport slaat u het resultaat op als HTML-bestand. Het opent in elke browser, is opgemaakt voor A4 en wordt met Ctrl+P (bestemming „Opslaan als PDF”) een PDF.
Het DIAG-menu is bedoeld voor testers en voor de doorontwikkeling van dit programma. Diagnosegegevens worden uitsluitend op uw uitdrukkelijke verzoek aangemaakt – er worden geen bestanden automatisch gemaakt.
Het resultaat is precies één versleuteld .7z-bestand. Stuur
dat ene bestand naar tool-entwicklung@sattler-it.de. Om uw
eigen gegevens in te zien: DIAG-menu → DIAG-archief
uitpakken. De versleuteling dient alleen voor veilig transport.
7z.exe in de programmamap
nodig. In het DIAG-bestand zelf wordt het serienummer verwijderd.
| Bestand | Inhoud |
|---|---|
S-IT-SSD-Check.exe | Hoofdprogramma |
smartctl.exe |
Uitleesprogramma (smartmontools, GPLv2) – strikt noodzakelijk |
drivedb.h |
Schijvendatabase van smartctl – zorgt voor sprekende attribuutnamen |
7z.exe |
Wordt gebruikt om de versleutelde diagnosebestanden van het DIAG-menu te maken. Moet de opdrachtregelversie zijn; 7zG.exe (venster) en 7zr.exe (miniversie) begrijpen de benodigde opdrachten niet. |
S-IT-SSD-Check-Help-nl.html |
Dit helpbestand |
S-IT-SSD-Check-Hilfe.htmlS-IT-SSD-Check-Help.html |
Dezelfde help in het Duits en het Engels |
sit_ssdtexte_*.scl |
Taalpakketten. Versleuteld meegeleverd – dat dient de consistentie van de teksten, niet de geheimhouding: teksten die niet meer bij de waarden passen, leiden tot vragen over fouten die er geen zijn. Duits zit vast in het programma en heeft geen bestand nodig. |
S-IT-Verlauf\ |
Map met de vastgelegde metingen, per schijf één bestand. Bevat kerngetallen, datum en serienummer. Wissen kan door de map of losse bestanden te verwijderen. |
..\_Backups\ |
Ligt een niveau hoger, gemeenschappelijk voor alle S-IT-tools: de reservekopieën van de metinggeschiedenis, genoemd naar programma en tijdstip. |
Disclaimer.txt |
Uitsluiting van aansprakelijkheid – leest u die a.u.b. voor gebruik |
Licenses.txt |
Licenties van dit programma en van de gebruikte programma's van derden |
Het programma is niet digitaal ondertekend – een certificaat kost enkele honderden euro's per jaar, wat voor gratis software niet in verhouding staat. Bij SmartScreen: Meer informatie → Toch uitvoeren. Het programma vraagt bovendien beheerdersrechten, wat sommige scanners op zichzelf al verdacht vinden; zonder die rechten zijn de SMART-waarden niet uit te lezen.
De aansluiting geeft de opdrachten niet door – zie hoofdstuk 8. Een andere adapter of een directe SATA-aansluiting helpt meestal.
Niet per se. Sommige schijven melden de teller helemaal niet, bij andere is hij gereset. Ziet de waarde er naast de overige getallen onwaarschijnlijk uit, dan zegt het tabblad Echtheid dat.
Of de schijf meldt hem niet, of de gemelde waarde was onwaarschijnlijk en is daarom verworpen (zie uitgangspunt 3 in hoofdstuk 4). De reden staat er altijd bij.
Nee, en dit is het belangrijkste punt van de hele beoordeling: de slijtagewaarde zegt alleen hoeveel flashleven er rekenkundig over is. Over sectorfouten zegt hij niets. Verliest een schijf sectoren, dan is hij defect – hoe goed de slijtagewaarde er ook uitziet. In dat geval wordt de waarde in het scherm als vervallen gemarkeerd, met uitleg.
Beide lezen dezelfde ruwe waarden; ze wegen die anders. Dit programma volgt uitgangspunt 1: een aangetoond defect weegt zwaarder dan een goede slijtagewaarde. Welke waarde het oordeel draagt, staat in het tabblad Toestand & advies.
Alleen als er geen reservekopie is. Vindt het programma bij de start een
lege geschiedenis terwijl in de map _Backups een
reservekopie staat, dan biedt het uit zichzelf aan die terug te halen.
Het kan ook later, via
⚙ Instellingen
→ Geschiedenis uit een reservekopie halen. Daarbij wordt
alleen aangevuld, nooit overschreven.
Waarschijnlijk niets. Een geschiedenis ontstaat door te controleren: het eerste meetpunt wordt bij de eerste controle vastgelegd, vergelijken vraagt er minstens twee. Het tabblad zegt zelf wat er te doen is. Sneller gaat het met bestaande rapporten of DIAG-archieven – die kunt u inlezen, dan begint de geschiedenis niet bij nul.
Omdat alleen dat een meting ondubbelzinnig aan hetzelfde apparaat toewijst. Model en grootte volstaan niet zodra er twee gelijke schijven in gebruik zijn – hun metingen zouden anders in één bestand samenlopen en de geschiedenis zou waardeloos zijn. De bestanden blijven op uw computer; het programma verstuurt niets. In DIAG-bestanden die u ons toestuurt, wordt het nummer zoals altijd verwijderd.
Stel de weergavegrootte met de hand in via 🖥 Weergave. De instelling wordt onthouden.
Ja. Het programma hoeft niet geïnstalleerd te worden. Houd
smartctl.exe en drivedb.h ernaast; voor het
DIAG-menu ook 7z.exe. De metinggeschiedenis wordt dan naast
het programma weggeschreven en reist met de stick mee.
Op de meting wel, op de toekomst niet. Elke beoordeling is een momentopname op basis van wat de schijf over zichzelf meldt. Een schijf kan ondanks goede waarden op elk moment uitvallen. Back-ups blijven onmisbaar – en juist hier helpt de metinggeschiedenis: die laat zien of waarden in beweging zijn, en in welke richting.
S-IT SSD-Check is freeware. Gratis gebruik en verspreiding van het ongewijzigde pakket is toegestaan; de broncode is niet openbaar.
| Programma | Doel | Licentie |
|---|---|---|
| smartctl.exe (smartmontools) |
Leest de SMART-waarden van de schijven uit – de basis van elke beoordeling | GNU GPL v2 www.smartmontools.org |
| 7z.exe (7-Zip) |
Maakt de versleutelde diagnosebestanden van het DIAG-menu. Delen van het 7-Zip-programma van Igor Pavlov. | GNU LGPL www.7-zip.org |
Beide worden ongewijzigd meegeleverd en behouden hun eigen licentie. De
volledige licentieteksten staan in de map
3rd-Party-Licenses.
© 2026 Sattler IT-Service, Greifenstein •
Hans Udo Sattler •
tool-entwicklung@sattler-it.de